Klimaatconferentie COP/MOP 2 - Nairobi Kenya

ABVV op klimaatconferentie van de Verenigde Naties – 6 tot 17 november 2006 -
Nairobi, Kenya.

16 november 2006: De zaken lopen gesmeerd! Vandaag stonden er ontmoetingen met vertegenwoordigers van Japan, het VK en de milieumister van Nieuw Zeeland op het programma. Met een kleine groep syndicalisten vroegen we hen onze formele aanvraag tot erkenning binnen het klimaatgebeuren te ondersteunen. Want morgenvroeg wordt er gesproken met de secretaries van de UNFCCC, coördinator van dit hele process en die wil ook weten of onze aanvraag door verschillende landen ondersteund wordt. We mogen niet klagen, vele overheden zien in dat de vakbeweging een belangrijke rol kan spelen binnen het klimaatsbeleid en lieten al weten dat ze onze oproep zullen inwilligen.

De Spaanse Milieu Minister spraken we gisteren. Ze is echt de droom van elke syndicalist! Vandaag sprak ze in de plenaire, waar ze expliciet verwees naar de werknemers: “Om het irreversibele process van de klimaatswijiging door het gebruik van fossiele brandstoffen te kunnen stoppen moeten we komen tot maximale energie efficiëntie en het gebruik van herniewbare energie. In dit process is het essentieelde de betrokkenheid te hebben van alle economische actoren, in het bijzonder de vakbonden en de zerknemers. Hun actieve participatie is nodig om tot een herorientatie van het productie systeem te komen. Een correcte transitie naar een duurzamer model moet tevens gegarandeerd worden.’Tenslotte wees ze ook op het grote ontwikkelingspotentieel van CDM projecten als instrument voor armoede bestrijding. Kort erna spreken we met federaal milieu minister Bruno Tobback, ook over een aantal federale dossiers. De minister stond positief ten opzichte van de meeste van onze vragen. Bovendien zit de kan erin dat er morgen een vergadering plaats vindt tussen de Belgische, Britse en Spaanse delegaties over hoe men kan samen werken om vakbonden en in het bijzonder hun vormings en educatie werk beter te integreren in het klimaatsbeleid. Wordt vervolgd...

 

* * *

Dinsdag stonden een persconferentie en een ontmoeting met het Voorzitterschap van de EU op het programma.

De dag begon niet zo goed toen we merkten dat de persconferentie op een andere plaats doorging dan wat ons eerder was meegedeeld door het secretariaat. Het was te laat om opnieuw alle pers uit te nodigen, maar bij aankomst bleek dat de journalisten toch hun weg gevonden hadden, ondanks de soms chaotische last minute veranderingen van het programma.

Klimaatswijzigingen in Afrika - Vakbonden pleiten voor solidariteit in actie

De voorzitter van Sustainlabour, de internationale stichting die werkt rond duurzame werkgelegenheid, zei dat de wetenschappelijke gegevens over de milieu impact zoals algemeen aanvaard, ook de economische impact van de klimaatsveranderingen, sinds het Stern rapport gekend zijn. Gegevens over de sociale impact, onder andere de impact op werkgelegenheid, bestaan echter niet. Het Europees Vakverbond gaf dan ook kort toelichting bij zijn studie en bij zijn resolutiepositie om tegen 2020 de emissies te reduceren met 25%. Men stelde dat men solidair dient te zijn met ontwikkelingslanden en in het bijzonder met het Afrikaanse Continent daar zij het hardste zullen worden getroffen door de effecten van klimaatswijzigingen terwijl ze er bijna niet aan hebben bijgedragen. De voorzitter van de Keniaanse vakbond wees op de dagelijkse gevolgen van klimaatswijzigingen die hij en zijn leden ondervinden. Hij verwees ondermeer naar de aanhoudende droogte in het Noorden van Kenia en naar de overstromingen die momenteel Mombassa in hun greep houden. De werkgelegenheid in de bouwsector van de getroffen kuststreek ligt stil omdat de cementfabriek daar niet langer kon produceren. De Keniaanse vakbonden willen het klimaat op de politieke agenda zetten, want men is erg bewust dat de klimaatwijzigingen een belangrijke bedreiging vormen voor het leven van de leden, hun families en gemeenschappen. Hij riep dan ook op tot een Nairobi klimaatactieplan voor Afrika. Waarin zowel het idee van solidariteit van het Noorden, de integratie van klimaataspecten binnen de Millennium doelstellingen als het betrekken van de civiele maatschappij en de vakbonden, verwerkt zit. Hij sloot af door te stellen dat syndicalisten in de eerste plaats mensen zijn van actie verwijzende naar hun uitgebreide project in Kenia, Tanzania, Burkina Faso en Uganda, rond het planten van bomen in gemeenschappen. De vakbonden ondernemen er een actie tegen de oprukkende woestijn, verzekeren zich onrechtstreeks van watervoorziening en een hernieuwde bron van brandhout en zijn zo voorbereid om het hoofd te bieden aan de verwachte effecten van de klimaatswijziging.

Lees het persbericht

De ontmoeting met de EU werd aangegrepen om steun te vragen bij de officiële erkenning van het IVV ( het Internationaal Vakverbond) die momenteel aangevraagd wordt. Verder heeft het ABVV ook onze acties rond vorming over klimaatsveranderingen in de verf gezet. We willen immers dat de internationale inspanningen van de vakbeweging als een van de belangrijkste verstrekkers van volwassenenvorming gevalideerd worden binnen het kader van het internationale klimaatsbeleid.

* * *

Conferentie van Nairobi: hollend van de ene groepsvergadering naar de andere debatconferentie

Naast de plenaire zittingen van de Conventie en de vergaderingen van de talloze werkgroepen waar over teksten en standpunten onderhandeld wordt, zijn er ook elke dag een hoop side events, een soort debatconferenties waar de deelnemende organisaties en dus ook de vakbonden de kans krijgen om hun eisen en standpunten toe te lichten, en waar ook vorsers de gelegenheid hebben om hun onderzoekswerk over onderwerpen die verband houden met de klimaatverandering, voor te stellen. Bepaalde onderzoeken steunen trouwens op een innoverende aanpak.
Zo konden wij de voorstelling bijwonen van de voorlopige resultaten van een onderzoek van LIFE – Women Develop Eco Techniques, dat een interessant licht werpt op de relaties tussen geslacht en klimaatverandering. Naast de bijzonder grote sociaal-economische kwetsbaarheid van de vrouwen voor de gevolgen van de klimaatveranderingen (zoals droogte en uitbreiding woestijngebieden, maar ook steeds meer overstromingen) gaat de studie dieper in op de mechanismen waarbij maatregelen ter bestrijding van de klimaatveranderingen rekening zouden moeten houden met de verschillende rol en het verschillend gedrag van mannen en vrouwen in de samenleving. Aan degenen die denken dat dit enkel de samenlevingen uit het zuiden aangaat, antwoordt de studie dat bijvoorbeeld bij ons, als de vrouwen een auto bezitten, die doorgaans kleiner is en minder verbruikt, en dus minder vervuilt dan die van de mannen, temeer omdat ze vaak ook zachter rijden.

* * *

Dagverslag, zaterdag 11 november

Op zaterdag vond het « side event » van de vakbonden plaats.

• Tijdens deze bijeenkomst werden ondermeer voorlopige resultaten van de studie van het Europese VakVerbond (EVV) over de werkgelegenheidsimpact van het klimaatbeleid voorgesteld. De definitieve versie zal worden voorgesteld op een conferentie van het EVV in maart 2007.
• Een vertegenwoordiger van de Britse regering vertelde dat betrokkenheid van het middenveld centraal staat in het beleid van het VK. Hij meldde ook dat de Britse regering de positie van het EVV overtreft in die zin dat het VK zich wil inschrijven in reductiedoelstellingen van -30% tegen 2020 en -80% tegen 2050 tov. 1990.
• Een Spaanse collega sprak over de sociale dialoog die men in Spanje heeft met de overheid en de werkgevers rond de nationale allocatieplannen of in mensentermen rond de hoeveelheid emissierechten die de bedrijven krijgen. In 7 verschillende industriële sectoren vinden momenteel gesprekken plaats over het tweede allocatieplan.
  Daar kunnen we in België nog wat van opsteken!
• Ook het ABVV nam het woord. Federaal Secretaris Daniel Van Daele sprak over het enorme potentieel aan schone lucht projecten (CDM) als instrument voor de duurzame ontwikkeling van ontwikkelingslanden. Sociale criteria zoals het respecteren van de conventies van de IAO, de internationale arbeidsorganisatie moeten echter opgenomen worden, zoals dit het geval is in onze federale openbare aanbestedingsprocedure.
  Lees hier onze bijdrage (pdf).
• Als laatste spreker nam een kameraad van de Zuid-Afrikaanse vakbond het woord om het publiek te wijzen op de disproportionele impact die de Afrikaanse landen zullen ondervinden van de verwachte klimaatswijziging, en dit terwijl ze er niet de historische verantwoordelijkheid voor dragen.
• Uit het publiek kwam de vraag van de jeugd- en vrouwenbeweging om met gebundelde krachten de sociale aspecten van het dossier te verdedigen.

Het potentieel van CDM projecten om een echt instument te worden voor de bestrijding van armoede in en voor de duurzame ontwikkeling van de armste landen, komt onder druk te staan uit onverwachte hoek. Europa is samen met Canada hard aan het lobbyen om projecten waarbij CO2 simpelweg de grond wordt ingespoten, ook te erkennen als CDM projecten. Als die erkenning er komt, dan is de vrees dat alle toekomstige projecten naar China zullen gaan niet onterecht . Bovendien zullen er in Afrika dan geen schone lucht projecten worden opgezet die als ontwikkelingsinstrument dienen.

* * *

Vrijdag 10 november stond er een vormingsdag op het programma rond klimaatsverandering voor onze Keniaanse Kameraden van COTU.

De dag werd geopend met de vaststelling dat het een uniek moment is in de vakbondsgeschiedenis want het was voor het eerst dat secretarissen van bijna alle betrokken sectoren van een land (landbouw, spoorwegen, bouw, petrolium, onderzoek…) gedurende een ganse dag samen komen om te discussieren over klimaatswijzigingen, hun impact en de rol van de vakbond in dit dossier.

De woestijn groeit snel en ze heeft een directe impact op ons leven en op onze leden, wist de vice-voorzitter van COTU, Wafula Musamia, ons bij aanvang van de sessie te vertellen. Onze bossen, die het water vasthouden, verdwijnen te snel. Er is erosie van onze landbouwgronden en bovendien veranderen de seizoenen. Het Nakuru meer is opgedroogt en de flamingo’s zijn er nu vertrokken. Er werd ook verwezen naar de overstroming in Mozambique in 2000 waarbij duizenden jobs verloren gingen.

Het is duidelijk dat klimaatsveranderingen en de gevolgen ervan voor Afrikaanse werknemers geen zaak meer is van de toekomst maar een dagelijkse realiteit.

De voorspellingen voor de toekomst beloven weinig goeds. Het komt er dan ook op aan dat de bevolking en werknemers in het bijzonder te wapen voor deze verwachte veranderingen. In het vakjargon noemt men dit adaptatie.

Met de vorming die we die dag gegeven hebben, gaven we een eerste aanzet tot een beter begrip van dit mondiale probleem. Maar het is duidelijk dat er aan capaciteit ontbreekt, ook bij de overheid en project ontwikkelaars. Zo blijft Afrika in de kou staan wat betreft de ontwikkeling van CDM projecten. Zie box

De keniaanse vakbondsmensen zijn er bezorgd om klimaatswijziging en zullen er een comitee rond oprichten. Bovendien kunnen ze via hun drie zetels in het nationale parlement ook een directe politieke druk uitoefenen.
Musamia stelde ook dat klimaatswijzigingen geïntegreerd moeten worden in de Millenium Ontwikkelings Doelstellingen en deed een oproep te komen tot een Nairobi Actieplan voor Afrika waarin werknemers en hun gemeenschappen geëngageerd worden bij de uitwerking van adaptatie strategieën.

Op de laatste dag van de conferentie geeft Andrew Kailembo de Algemene Secretaris van de Regionale Organisatie van Afrikaanse Vakbonden een speech in de Plenaire.

CDM projecten in Afrika Tijdens een van de vele side events op dit congres leerde wij dat 61% van al deze projecten naar China gaan. Bovendien betreft de overgrote meerderheid van deze Chinese CDM’s de vervanging van CFC’s, de producten die wij vroeger allen in onze koelkasten hadden. Slechts 4 % van alle CDM’s worden in Africa verwezenlijkt. Het is dan ook nu al duidelijk dat betere regionale distributie een top prioriteit wordt voor de Afrikaanse landen.